Algemeen
Picasa handleiding
Intro Picasa
Picasa installeren
Picasa 3.9 NL Google+
Picasa 3 downloaden
Functionele gids
Werkvolgorde in Picasa
Is je scherm wel goed?
Is vierkant wel vierkant?

Alfabetische gids
Afdrukken 1 (bestellen)
Afdrukken 2 (printen)
Albums
Back-up
Bestanden en meer
Blogger
Bijsnijden
Cadeau-cd
Collage maken
Corrigeren
Delen foto
Diavoorstelling
DPI uitleg
Effecten
E-mail 1 (bijlagen)
E-mail 2 (in-line)
Exporteren
Film
Formaat vergroten
Formaat verkleinen
Geocoderen
Help
Histogram
Importeren
JPEG
Kleurtemperatuur
Labels (tags)
Locaties
Mappenbeheer
Mapweergave
Naamlabels
Naam wijzigen
Onderschriften
Opslaan
Opties
Personen
Posters printen
RAW
Recht maken
Retoucheren
Rode ogen
Samenwerken
Screensaver en meer
Sneltoetsen
Sorteren
Tekst toevoegen
Trefwoorden en tijdslijn
Undo (ongedaan maken)
Uploaden
Verplaatsen en meer
Verbergen of verwijderen
Webalbums
Webpagina
Weergave
Zoeken en meer
Zwart-wit

Bijlagen
Dia's en foto's scannen
Fotoboek of fotoalbum
Goed delen
Nu jij nog?
Perspectiefcorrectie
Simpeler kan niet
Windows Fotogalerie
Photology ook niet

Picasa 4
Picasa 4 downloaden
filmpje-filmmaker
Google Photo
Picasa nederlands
Picasaweb Picasa 4

Picasa archief
Picnik via Picasa
Afscheidsinterview
Apple toch beter?
Picasa 3.6 NL
Picasa 3.8 NL Picnik
Picasa 3 boeken
Armoedige nullen
Toch maar Adobe?
Quality (kwaliteit)
 

(Oude) dia’s en foto’s scannen

De veranderingen in Picasa 3.9 spelen voor dit onderwerp geen rol - hoogstens zijn er kleine verschillen in de schermafbeeldingen. Zie Picasa 3.9 en Google+.

Fabrikanten van printers en scanners (vaak gecombineerd) hebben er alles aan gedaan om het moeilijk te maken, maar als je even een (oude) foto wilt scannen en opslaan kan dat via Picasa eenvoudig en snel. Ik ga er daarbij wel van uit dat het “apparaat” al bedrijfsklaar is aangesloten, dus dat de daarvoor minimaal benodigde programma’s al geïnstalleerd zijn.

Opmerking 1: bij standaard installatie van nieuwe apparaatsoftware worden er behalve de noodzakelijke drivers ook vaak overbodige programma’s geïnstalleerd, waardoor de suggestie wordt gewekt dat je ze persé nodig hebt om goed te kunnen gaan scannen. Niets is minder waar, dus kies altijd voor een aangepaste installatie. Het besturingsprogramma (Twain-driver) heb je echter altijd nodig.  



Opmerking 2: een eenvoudige combi printer-scanner is nooit geschikt voor negatiefstrookjes en ingeraamde kleinbeelddia’s. Daar zijn uitgebreidere flatbedscanners of speciale film­scanners voor zoals de Canoscan-3000F en de Epson Perfection V500-Photo (het scannen van grotere negatief- en diaformaten moet je uitbesteden – de apparatuur daarvoor is duur). 
Als je toch al een gewone scanner hebt, kun je misschien beter een kleine diascanner zoals van Unovia aanschaffen.


Opmerking 3: flatbedscanners zijn vaak handiger bij het scannen van stugge fotoalbums en plakboeken dan combi printer-scanners. Belangrijk is ook dat er rondom de glasplaat geen opstaande randen zijn die daarna danig in de weg kunnen zitten - ook bij gebruik als eenvoudig kopieermachientje.  

Scannen / digitaliseren

Leg de foto goed vlak op de glasplaat (bij ingeplakte foto’s kan dat erg lastig zijn). Start dan Picasa en kies Importeren (linksboven). Zoek dan jouw “apparaat via de knop Appar(aat) kiezen (bij de linker rode pijl) en constateer dan tot je verbazing dat het (meestal) 2x wordt genoemd – welk moet je dan kiezen? In ieder geval niet die waarbij het woord TWAIN staat, want dan wordt het (meestal) erg ingewikkeld, dus kies dus de andere optie, want dan verschijnt er een eenvoudiger venstertje in het nog lege importvenster van Picasa.

picasa3 handleiding scannen 1

Opmerking: dit is een eenvoudig Windows-programmaatje voor scanners (de zogenaamde WIA-driver).De veel ingewikkelder Twain-driver van de fabrikant is meestal overbodig, tenzij het om de uitgebreidere instellingen gaat zoals voor dia’s en negatieven (zie Naschrift).
 
Klik onder het lege grijze vlak op de knop Voorbeeld (Preview) om een snelle proefscan te starten. De eerste keer duurt dat wat langer omdat de lamp nog moet opwarmen, maar dan verschijnt de foto (en omgeving) en kun je die heel globaal inkaderen door de stippellijnen te verslepen, want het fijne correctiewerk komt later wel in Picasa. Dus zoals hieronder links:

picasa3 handleiding scannen 2A     picasa3 handleiding scannen 2B

Je kunt bijna alles scannen alsof het kleurenfoto’s zijn, maar je moet even nadenken over de gewenste resolutie. Daar is een simpele vuistregel voor: normale formaten (rond 10x15) 300 dpi, kleine formaten 600 dpi en grote formaten 150 of 200 dpi (dots per inch). Die instelling is altijd aanwezig, maar zit soms verborgen in een extra venstertje zoals hierboven rechts.

Opmerking: voor kleinbeelddia’s en negatieven moet de scanner een optische resolutie van tenminste 1200 dpi hebben – liever 2400 dpi. Vaak kunnen nog grotere getallen worden gekozen, maar dat is onzin en veroorzaakt alleen maar erg grote bestanden. Ik kan dat niet demonstreren omdat ik niet meer over de daarvoor geschikte scanner beschik.

Daarna kun je op de knop Scannen klikken en na een poosje zie je dan dit resultaat:

picasa3 handleiding scannen 3

Opmerking: je hoeft je er niet druk om te maken dat de foto gekanteld is en scheef ligt en nog bijgesneden moet worden – dat kun je later allemaal in orde maken. Maar dan je hoef je bij het scannen tenminste niet zo nauwkeurig te werken, want dat zou erg lastig zijn. 

Opslaan

Helaas kun je nu in Picasa niet meteen verder om volgende foto’s te scannen zodat je links een hele verzameling krijgt die je tezamen kunt opslaan. Dus je moet deze foto eerst opslaan en dat doe je vanaf Picasa 3.6 door in het eerste vakje linksonder de map te kiezen die je de vorige keer ook hebt gebruikt of door in het tweede vakje de naam voor een nieuwe map te typen, bijvoorbeeld het woord “Scanner” zoals hieronder:

 picasa3 handleiding scannen 4

Na een klik op de knop Alles importeren wordt die map door Picasa aangemaakt als een submap in de in de standaard map (Mijn) Afbeeldingen (“Pictures”) en de foto wordt daarin opgeslagen met de voorlopige bestandsnaam “Top.BMP” en de volgende met “Top-1.BMP”, enzovoort (dit is anders dan vorig jaar: toen was de bestandsnaam “image.jpg” – zie verder). 

Die map met die ene foto zie je dan meteen in het bibliotheekvenster van Picasa verschijnen zoals hieronder:

picasa3 handleiding scannen 5

Als dit voldoende is, kun je meteen met deze foto aan de slag. Maar als je er nog meer moet scannen, klik je weer op Importeren en begint het verhaal weer opnieuw. En dan moet je in het eerste vakje de map “Scanner” opzoeken - ook als je over een paar maanden weer even iets moet scannen. Dus het is zinvol om die map te behouden – zelfs als je gescande foto’s (na correctie) naar een andere map hebt verplaatst.

Opmerking: het is vreemd dat de scans vanaf Picasa 3.6 als grote bmp-bstanden worden opge­slagen – althans bij gebruik van het eenvoudige scanprogrammaatje (bij gebruik van het Twain-programma worden het wel normale jpg-bestanden). Dit betekent namelijk dat je de foto’s na correctie moet exporteren om normale jpg-bestanden te krijgen en dat zal voor velen een vreemde stap zijn die de nodige problemen zal veroorzaken, maar dat is niet mijn schuld. De originele grote bmp-bestanden kunnen daarna rustig verwijderd worden en de ge­ëxporteerde foto’s kun je daarna het beste naar een definitieve map verplaatsen.

Corrigeren en ordenen

Na de gebruikelijke correcties in Picasa, ziet die stokoude foto er nog best aardig uit:

picasa3 handleiding scannen 6

En als zo’n foto onderdeel is van een systematisch project om oude foto’s en dia’s te gaan scannen, dan staat hij er op een gegeven moment keurig genummerd en gedocumenteerd tussen. Maar dat is wel een kwestie van heel gestaag en zorgvuldig doorwerken:

picasa3 handleiding scannen 7

Als je zo’n project gaat beginnen, kun je het beste in jaargangen denken en alleen de dia’s en/of foto’s scannen die ook voor je nageslacht nog de moeite waard kunnen zijn.

Scan eerst een selectie van de dia’s van dat jaar en daarna een selectie van de afdrukken van dat jaar en sla alles op met voorlopige bestandsnamen in een map met het jaartal als naam, bijvoorbeeld 1964.

Ga dan die globaal gescande beeldjes in Picasa corrigeren en min of meer chronologisch sorteren door de miniaturen naar de juiste plaatsen te slepen en verwijder bij nader inzien toch overbodige afbeeldingen of voeg bij nader inzien ontbrekende toe (dit hoeven niet altijd foto’s te zijn, maar bijzondere documentjes uit dat jaar kun je ook scannen en op de juiste plaatsen tussenvoegen).

Voeg ook een introductiedia toe met het betreffende jaartal als toegevoegde tekst en her­nummer tenslotte de hele serie met 1964-0 als startnummer. Bijna klaar!

Documenteren

Van zulke oude afbeeldingen weet jij nog bijna alles, maar je nageslacht vaak niets. Dus je ontkomt er dan ook niet aan om een minimale vorm van tekst toe te voegen in de vorm van korte onderschriften en eventueel een paar trefwoorden, zoals hieronder is gedaan: 

picasa3 handleiding scannen 8

Opmerking: omdat die onderschriften en/of trefwoorden als IPTC-metadata worden toege­voegd aan de foto-bestanden, zijn ze ook voor andere programma’s dan alleen Picasa toegankelijk en dat is belangrijk voor de (verre) toekomst.

Tenslotte zet je deze en andere jaargangen op één of meer Picasa cadeau-cd’s en uiteraard maak je ook via Picasa back-ups, want deze enorme klus zul je door onverwachte computerpech niet graag over willen doen.

Als dit nou geen zinvolle besteding van je “ouwe dag” is, dan weet ik het ook niet meer. 

Naschrift

Het is terecht dat ik de eenvoudige WIA-driver voor incidentele scan-activiteiten aanbeveel, maar voor het scannen van grote aantallen oude zwart-wit vergrotingen is toch meer precisie vereist om een goede kwaliteit te behouden - ook voor dia’s en negatieven. Daarvoor is de uitgebreidere TWAIN-driver toch te prefereren, maar de vele instelmogelijkheden zijn ramp­zalig verwarrend - de ontwerpers bieden alles wat ze maar kunnen bedenken.

De beste resultaten krijg je door de automatische belichting en verscherping uit te schakelen en zonodig een kleine handmatige correctie toe te passen om het histogram (als dat er is) binnen zijn grenzen te houden. Je zult dus altijd moeten onderzoeken wat met jouw scan­driver mogelijk is en dat moet je zeker doen als het om heel veel foto’s gaat.

Picasa heeft daarna voldoende mogelijkheden om de “ruwe scans” op te knappen en in het geval van oude kleurenfoto’s of dia’s ook voldoende mogelijkheden om een redelijk natuur­lijke kleurweergave te herstellen. Maar er zijn grenzen: een naar vaal oranjebruin verkleurde foto is een tamelijk hopeloos geval en Picnik in Picasa 3.8 kan daar ook niets van maken.

8 mm smalfilm naar DVD

Heeft u naast dia's en oude foto's ook oud filmmateriaal zoals 8 mm smalfilm wat u wilt digitaliseren? Kijk dan eens bij het artikel over het digitaliseren van smalfilm op deze site. Kijk ook eens bij het artikel over de voordelen van digitaliseren van foto's, films en dia's.

Auteur: Rinus Alewijnse

Meer over fotografie en foto producten:

Bierviltjes bedrukken - Je eigen foto op een bierviltje.
Workshop natuurfotografie - Leer goede natuurfoto's maken.
Panasonic camera's - overzicht digitale camera's van Panasonic.
Canon camera's - overzicht digitale fotocamera's van Canon.
8 mm film op DVD - 8 mm smalfilm naar DVD digitaliseren.
Hema fotoservice app - iPad app voor afdrukken foto's.
Fotografie opleiding - overzicht van fotografie opleidingen.
Trouwkaart met eigen foto - stijlvolle trouwkaarten online bestellen.
MBO opleiding fotografie - MBO fotografie niveau 4 (AV productie).
Sony camera's - overzicht Sony digitale camera's.

Foto op aluminium

Een foto op aluminium is een vrij nieuwe manier van afdrukken. Het printen van een foto op aluminium wordt wel steeds populairder. Op de volgende pagina staat een overzicht van tien leveranciers van foto's op aluminium. Zo kun je snel een keuze maken als een foto op aluminium wilt bestellen.

Deze pagina als pdf-bestand Open deze tekst als PDF






Meer over dit onderwerp

HEMA Ipad appHEMA fotoservice Ipad app - gratis app voor fotoservice HEMA
Praktijkboek WildlifefotografiePraktijkboek Wildlife fotografie - dieren fotograferen tips
CollagesOnline collages maken: collage foto poster bestellen